0

ماهیت هوش هیجانی و ویژگی افرادی که دارای هوش هیجانی بالا هستند را بشناسید!

ماهیت هوش هیجانی به توانایی درک ، کنترل و ارزیابی احساسات اشاره دارد. برخی از محققان معتقدند که هوش هیجانی قابل یادگیری و تقویت است ، در حالی که برخی دیگر ادعا می کنند که این یک ویژگی ذاتی است. توانایی بیان و کنترل احساسات ضروری است ، اما توانایی درک ، تفسیر و پاسخ به احساسات دیگران نیز ضروری است. دنیایی را تصور کنید که در آن شما نمی توانید درک کنید که یک دوست از چه چیزی ناراحت است؟! روانشناسان از این توانایی به عنوان هوش هیجانی یاد می کنند و حتی برخی از کارشناسان معتقدند که داشتن هوش هیجانی بالا در موفقیت کلی شما در زندگی می تواند از IQ مهمتر باشد.

ماهیت هوش هیجانی

هیجان یعنی :

علامت درونی که ما را از یکسری اتفاق مطلع می‌کند را هیجان گویند. هیجانات حاوی اطلاعات مهم مخصوصا درباره خود صاحب هیجان است، هیجانات درباره افکار ما اطلاع میدهد، افکار ما تولید کننده هیجان هستند. هر زمان دچار هیجان می‌شوید باید سراغ شناخت ریشه هیجان بروید که چه فکری پشت این هیجان است.

هوش هیجانی یا eq چیست؟

هوش هیجانی یا EQ توانایی شناسایی ، استفاده ، درک و مدیریت احساسات به روشی موثر و مثبت است. EQ بالا به افراد کمک می کند تا ارتباط بهتری برقرار کنند ، اضطراب و استرس خود را کاهش دهند.

درواقع هوش هیجانی شامل شناخت و کنترل عواطف و هیجان‌ های خود است و به عبارت دیگر، شخصی که هوش هیجانی بالایی دارد، مولفه های هوش هیجانی را به ‌طور موفقیت آمیزی با یکدیگر تلفیق می‌کند.

4 سطح مختلف از هوش هیجانی :

درک احساسات نهفته در سیگنال های غیر کلامی: اولین قدم در درک احساسات ، درک دقیق سیگنال های محیط اطرافمان می باشد. در بسیاری از موارد ، این ممکن است شامل درک سیگنال های غیرکلامی مانند زبان بدن و حالات صورت باشد.

استدلال با احساسات: گام بعدی شامل استفاده از احساسات برای ارتقا تفکر و فعالیت شناختی است. احساسات به اولویت بندی آنچه توجه و واکنش نشان می دهیم کمک می کند. ما به چیزهایی که توجه ما را جلب می کنند از نظر احساسی پاسخ می دهیم.

درک معانی متفاوت احساسات: احساساتی که درک می کنیم می توانند معانی متنوعی داشته باشند. اگر شخصی احساس عصبانیت خود را ابراز می کند ، ناظر باید علت عصبانیت فرد و معنی آن را تفسیر کند. به عنوان مثال ، اگر رئیس شما عصبانی عمل می کند ، ممکن است به این معنی باشد که وی از کار شما راضی نیست ، یا ممکن است به این دلیل باشد که او صبح امروز در راه کار خود جریمه شده یا اینکه با شریک زندگی خود درگیر شده است.

مدیریت احساسات: توانایی مدیریت احساسات به طور موثر بخشی حیاتی است. تنظیم احساسات، پاسخ مناسب به احساسات دیگران ، همه جنبه های مهم مدیریت عاطفی است.

انواع مولفه های هوش هیجانی :

مولفه آگاهی اجتماعی :

آگاهی اجتماعی Social Awareness  عبارت است از توانایی درک احساسات دیگران و استفاده از احساسات خود در جهت دستیابی به اهداف و این مولفه شامل همدلی، ‌آگاهی سازمانی و انگیزه خدمت می شود.

مولفه مهارت های اجتماعی :

عبارت است از ارتباط با دیگران در موقعیت های مختلف اجتماعی و در اصل به معنای توانایی ادامه رابطه با توجه به احساسات افراد یا همان ظرفیت اجتماعی است. شامل توان تاثیرگذاری، رهبری، مدیریت تعارض ایجاد رابطه و کار گروهی می شود.

مولفه خودآگاهی :

یک نوع توانایی فردی است برای درک احساسات و حالات خلقی. خودآگاهی به شخص کمک می کند تا همیشه بر افکار و احساسات خود نظر داشته و بنابراین در جهت درک آن ها به فرد کمک می کند. شامل خود ارزیابی، اعتماد به نفس می شود.

مولفه خودگردانی :

مهارتی است که به افراد کمک می کند تا احساسات خود را به صورت مناسب و جامعه پسندانه نشان دهند. به زبان دیگر به فرد در کنترل عصبانیت، ناراحتی و ترس کمک می‌کند. شامل خویشتن داری و قابل اعتماد بودن، وجدان سازگاری، انگیزه پیشرفت و ابتکار می شود.

ماهیت هوش هیجانی

مزایای داشتن هوش هیجانی بالا :

هوش هیجانی به شما کمک می کند تا روابط خود را کنترل کنید. این روز ها همه افرادی را که می توانند احساسات خود را مدیریت کنند و بر آن کنترل دارند بیشتر می پسندند و ترجیح می دهند موقعیت های شغلی سازمان خود را در اختیار این افراد قرار دهند.

با داشتن هوش هیجانی بالا به راحتی می توانید پیام خود را به دیگران برسانید و در ارتباط موثر بسیار موفق عمل کنید. اصول گفتگو را بیاموزید و اطرافیان خود را بیشتر درک کنید.

یکی دیگر از مزیت هایی که تقویت هوش هیجانی برای شما به ارمغان می آورد موفقیت در زندگی با همسر و خانواده است. وقتی شما بتوانید در لحظه احساس خود را کنترل کنید و بهترین رفتار خود را بروز دهید قطعا روابط مفید تری با اطرافیانتان نیز خواهید داشت. علاوه بر آن شما خواهید توانست احساسات مثبت را در خود حفظ کرده و منفی ها را از خود دور کنید.

از ویژگی افرادی که دارای هوش هیجانی بالا هستند :

  • بین کار و زندگی تعادل ایجاد می کنند.
  • دلسوز هستند.
  • مثبت گرا هستند.
  • مهارت‌های اجتماعی خوبی دارند.
  • می‌توانند دلایل اصلی احساساتشان را به درستی شناسایی کنند.
  • احساسات دیگران را درک می‌کنند.
  • تمرکز دارند.
  • دارای قدرت خودانگیزشی هستند.
  • در زمان حال زندگی میکنند و در گذشته نمی مانند.
  • خوب گوش می دهند.
  • خشم خود را کنترل می کنند.

از هوش هیجانی می توان به طرق مختلف در زندگی روزمره استفاده کرد.

تمرین های مختلف برای بالا بردن هوش هیجانی :

  • تمرین برای پذیرش انتقاد و مسئولیت
  • تمرین برای نه گفتن
  • تمرین برای به اشتراک گذاشتن احساسات
  • تمرین برای بالا بردن همدلی با افراد دیگر
  • تمرین برای داشتن مهارت شنیدن
  • تمرین برای قضاوت نکردن
  • تمرین برای بالا بردن توانایی حل مشکلات به روشهایی که برای همه مفید باشد

نتیجه گیری :

در این مقاله،‌ با ماهیت هوش هیجانی آشنا شدید و مواردی که می تواند به تقویت هوش هیجانی در شما کمک کند را شناختید. اگر مایلید به طور عمیق تری روی خودتان و هوش هیجانی تان کار کنید،‌ میتوانید از نکات و راهکارهای ارائه شده در دوره های هوش هیجانی و ذهن آگاهی در جهت تقویت هوش هیجانی استفاده کنید.

به ما در شبکه های اجتماعی بپیوندید:

دکتر ویدا فلاح در اینستاگرامدکتر ویدا فلاح در تلگرامدکتر ویدا فلاح در آپاراتدکتر ویدا فلاح در یوتیوبدکتر ویدا فلاح در فیسبوک

دیدگاه کاربران
  • معصومه ۳ اسفند ۱۳۹۹

    سلام و وقت بخیر به خانوم فلاح عزیز،این برای من نکته جالبی بود که هیجانات درباره افکار ما اطلاع میده و افکار ما تولید کننده هیجاناتمون هست.

  • ایلناز ۳ اسفند ۱۳۹۹

    برا من بسیار جالب بود از نقشی که eq دارد و این که ویژگی افراد با هوش هیجانی بالا ،دلسوز بودن ،در حال زندگی کردن ،همدلی کردن ،قدرت نه گفتن ،روی خودشون و احساساتشون نظاره گر هستند و مراقب خود گویی های خودشون هستند و حتی به چرایی احساسشون اگاه هستند
    یک سوال : ،ایا واقعا هوش هیجانی ذاتی هست یا با تمرین شخص قادر هوش هیجانی بالایی داشته باشه ؟ و چه طور میشه کم‌ک کرد که فرزندم هوش هیجانی بالایی بر خوردار شود؟

  • زهرا ۳ اسفند ۱۳۹۹

    هوش هیجانی به انسان کمک میکند که در جامعه و در ارتباط با دیگران بهتر ظاهر شود و نقش خود را به عنوان یک جز از کل بهتر ایفا کند. افرادی که دارای هوش هیجانی بالا هستند به احساسات خود و دیگران آگاه هستند و قادر ندکه در لحظه هیجانات و احساسات خود را ببینند و ضمن پذیرش و کاملا آگاهانه آن را بروز دهند .

    • لیلا ۴ اسفند ۱۳۹۹

      با داشتن هوش هیجانی بالا به راحتی میتونم پیام خود را به دیگران برسانم و در ارتباط موثر و موفق عمل کنم. اصول گفتگو را بیاموزم و اطرافیان را بیشتر درک کنم. من در این دو قسمت نیاز به تمرین دارم.

  • میترا قوللر ۳ اسفند ۱۳۹۹

    سلام وعرض ادب
    من خودم از موقعی که هوش هیجانی ام را بالا بردم دقیقا وقتی می خوام از کسی ناراحت بشم سریع به خودم میگم عزیزم شاید همسر روز سختی رو گزرونده امکان داره تصادفی پیش اومده و……
    جالب است که باعت شده کمتر عصبانی بشم
    در زمان حال زندگی کنم
    قضاوتم کم شده
    صبور شدم
    از انتقاد دیگران کمتر ناراحت بشم

  • ژاله ۳ اسفند ۱۳۹۹

    با درود و سپاس از مطالب و آموزش های مفید شما و همه ی دست اندرکاران،
    مقاله ی بسیار جالبی ست، ولی برایم چند نقطه ی ابهام بوجود آمد.

    مثلا اینکه:
    آیا افرادی که *تمام* ویژگی‌ها ی مذکور را دارا نباشند، جزو این گروه محسوب می شوند؟
    و برای مثال، پس چرا با یک کلمه عصبانی شده و صحنه را ترک میکنند
    و اگر خودشان درست بر عکس ادعای داشتن هوش هیجانی بالا، اینطور نباشند، آیا می توان به اینها کمک کرد، بدون اینکه متوجه شوند، چون در حقیقت نمیخواهند پذیرای این نقطه ضعف باشند!! و یا اینکه کلا گارد بگیرند.

  • فیروزه ۳ اسفند ۱۳۹۹

    باسلام و تشکر از سایت خوبتون، در این مقاله اطلاعات من در مورد هوش هیجانی و مزیت های بالا بودن هوش هیجانی و تمرینات آن آشنا شدم و خیلی مفید بود . ممنون

  • وجدانی ۳ اسفند ۱۳۹۹

    چقدر خوبه که هوش هیجانی رو با تمرین میشه بالا برد. بهانه ها برای فرار از تغییر، دونه دونه ازمون گرفته میشه

  • پریسا غلامی ۳ اسفند ۱۳۹۹

    ۴ مولفه هوش هیجانی بسیار عالی بود و با توجه به این مطالب خیلی راحت میتونه آدم خودش رو ارزیابی کنه
    بنظرمن کسی میتونه هوش هیجانی بالا رو در خودش ببینه که به درونیاتش رسیدگی کرده و به یک شناخت نسبی از خودش دست یافته باشه که بتونه همزمان که به خودش توجه داره دیگران رو هم مدنظر قرار بده و از دید خودش دور نگه نداره. EQ یعنی تعادل و رسیدگی همزمان و همراستا حرکت کردن
    با مشخصاتی که از افراد هوش هیجانی بالا خوندم متوجه شدم من از هوش هیجانی بالایی برخوردارم و این رو از یکسال آموزش های غیرحضوری و آنلاین شما دارم( از مزایای ویروس کرونا) هیچ وقت هیچ چیز بد مطلق و خوب مطلق نیست در هر رویدادی خیری نهفته است اگر که ما گیرنده خوبی باشیم

  • افسانه ۳ اسفند ۱۳۹۹

    هوش هیجانی توانایی شناسایی و استفاده و درک ومدیریت احساسات درونی مثبت است که کسی که هوش هیجانی بالایی داره میتونه احساسات و هیجانات خود رو درک کنه و با خودگویی های مثبت خود تنظیمی هیجانی داشته باشه و احساسات دیگران رو هم درک کنه که این خود مدیریت عاطفیست و ارتباط رو قوی میکنه.

  • پریسا غلامی ۳ اسفند ۱۳۹۹

    با مشخصاتی که از افراد هوش هیجانی بالا خوندم متوجه شدم من از هوش هیجانی بالایی برخوردارم و این رو از یکسال آموزش های غیرحضوری و آنلاین شما دارم( از مزایای ویروس کرونا) هیچ وقت هیچ چیز بد مطلق و خوب مطلق نیست در هر رویدادی خیری نهفته است اگر که ما گیرنده خوبی باشیم

  • عصمت ۳ اسفند ۱۳۹۹

    من خیلی وقتها دچار هیجان می شوم،،ومتوجه تعییرات فیز یو لوژیکی بدنم هم می شوم…که در اون لحظه تا حدودی روی خودم مسلط شده و با افکار مثبت سعی می کنم اون حالات آزاردهنده رو از خودم دور کرده و آرام شوم،،البته زمانی که این حالت دست میده کوتاه ولی عمیق است. اما انتهای کار دوست دارم با صحبت و گفتگو با فردی در ارتباط درد دل کنم که این کار حالمو بهتر میکنه،،
    و از هیجاناتم می کاهه…من از اون دسته آدمهایی هستم که دوست دارم بعد از هر مسئله ای که باعث بوجود آمدن هیجان در من میشه ،،بعد از خلوتم و کاهش اون حالات گفتگو کنم،،من دوست دارم در هر ارتباط سازنده اصل بر پایه گفتگو استوار باشه…ممنون از صبر شما برای شنیدن و خوندن مطلبم..
    و همچنین در خودگویی ها خود نظاره گری دارم و مراقب هستم خود تنظیمی هم داشته باشم و به عبارتی هیجاناتم و کنترل کنم تا در رابطه قوی و فوق العاده ظاهر شوم،،،البته این مطالب در حرف بسیار ساده ست ولی هنگام عمل آنچنان هم ساده و روان نیست و اراده آهنین و اشتیاق وافر برای بوجود آوردن حال خوب و رابطه خوب میخواد…امیدوارم در این راهی که انتخاب کرده ام(تغییر)موفق شوم،،با سپاس دوستتون دارم

  • مصى مكوندى ۳ اسفند ۱۳۹۹

    سلام استاد عزیز این مبحث هوش هیجاننى خیلى به من کمک میکنه تا رحتر احساساتم رو متوجه بشم و انهارو نام گذلرى کنم
    درواقع هوش هیجانی شامل شناخت و کنترل عواطف و هیجان‌ های خود است و به عبارت دیگر، شخصی که هوش هیجانی بالایی دارد، مولفه های هوش هیجانی را به ‌طور موفقیت آمیزی با یکدیگر تلفیق می‌کند.

  • فاطمه امیریان ۳ اسفند ۱۳۹۹

    ماهیت هوش هیجانی به توانایی درک ،کنترل و ارزیابی احساسات اشاره دادر .هیجانات درباره افکار ما اطلاع می دهند و افکار ما تولید کننده هیجان هستند پس برای شناخت ریشه هیجان باید افکارمان را بررسی کنیم .هوش هیجانی توانایی شناسایی ،استفاده،درک و مدیریت احساسات به روشی موثر و مثبت است و کمک می کند ارتباط بهتری داشته باشیم و استرس و اضطراب را کاهش دهیم .با استفاده از هوش هیجانی زبان بدن و حالات صورت را درک می کنیم و می توانیم درک کنیم احساسات مختلف به چه دلیلی است؟ می توانیم پاسخ مناسبی به احساسات دیگران بدهیم .
    کسانی که هوش هیجانی بالایی دارند می توانند همدلی داشته باشند .
    توان تاثیر گذاری و رهبری داند و کار گروهی را خوب بلدند .
    خود نظاره گری و اعتماد بنفس دارند .
    مدیریت هیجان دارند مثل کنترل عصبانیت، خشم ،ناراحتی،ترس.
    افرادی قابل اعتماد ،با انگیزه پیشرفت ودارای ابتکار هستند .
    تمرکز دارند و خوب گوش می کنند .
    مزایای داشتن هوش هیجانی بالا:ارتباط موثر با دیگران و موفقیت در زندگی .و در اخر با انجام تمریناتی می توانیم هوش هیجانی را بالا ببریم مثل مهارت نه گفتن و….

  • منیر محمدی ۳ اسفند ۱۳۹۹

    سطح مختلف هوش هیجانی جالب بود برای من، اینکه در قدم اول سیگنال های محیط رو درک کنیم۲_ چیزهاییی که توجه ما رو جلب می کنه بر اساس اولویت بندی بهشون واکنش نشون بدیم۳_احساساتی که درک می کنیم می تونه معانی متفاوت داشته باشه ۴_توانایی مدیریت احساس، حیاتی است.

  • نگار ۳ اسفند ۱۳۹۹

    توانایی بیان و کنترل احساسات ضروری است اما توانایی درک و تفسیر و پاسخ به احساسات دیگران نیز خیلی ضروری است.

  • لیلا ۳ اسفند ۱۳۹۹

    ماهیت هوش هیجانی بالا باعث میشه که درشرایط خاص مث عصبانیت ترس اضطراب بتونیم بهترخودمون روکنترل کنیم وبازخوردبهتری داشته باشیم ودر روابط اجتماعی وخانوادگیمون اثرگذارترباشیم پس با تمرکز کردن در مسایل مثبت وهمدلی کردن بادیگران وقضاوت نکردن میتونیم هوش هیجانیمونو بالاببریم
    دراخرممنون وسپاسگزارازخانم دکتر عزیز بابت مطالب مفیدی که به مایادمیدن

  • یاشار کاوسیان ۴ اسفند ۱۳۹۹

    همیشه با خودم فکر می کردم چرا برخی آدم ها رو می شناسم که رفتار خیلی مناسبی دارند و با دیدن آن ها آرامش می گیرم، این افراد در موقعیت های مختلف سنجیده عمل می کردند. برخی از اونها مدرک و تحصیلات دانشگاهی داشتند و برخی هم نداشتند. اوایل خیلی راحت فکر می کردم کسانی که دانشگاه رفتن و تحصیلات بالایی دارند به واسطه علمی که فرا گرفته اند بهتر عمل می کنند، بعدا متوجه شدم این دلیل این مسئله نیست، به خصوص وقتی خودم وارد دانشگاه شدم بیشتر به این واقعیت پی بردم، بعدا با افراد بسیار با هوش مواجه شدم که بسیار رفتار های نادرست و ناراحت کننده ای داشتند، و اونجا بود که متوجه شدم حلقه مفقودی اینجا وجود داره و اون همون هوش هیجانی است. امیدوارم همه با استفاده از آموزش شما بهتر از قبل باشیم.

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *